Connect with us

Ekonomi

Mahfi Eğilmez Yanıtladı: Türk Lirası Niçin Değer Kaybetti?

türk lirası

Türk Lirası, haftanın son gününde ABD Doları karşısında yüzde 3’ten fazla değer kaybetti. Eski Hazine Müsteşarı Mahfi Eğilmez “Türk Lirası Niçin Değer Kaybetti?” yazısı ile bu değer kaybını açıklamaya çalıştı. İşte o yazı:

“Önce bir durum saptaması yapalım. Dünyada işler 3 ay önceye göre daha olumsuz görünüyor. Beklentilerde bozulma var. Bu bozulma kararları etkiliyor ve dolayısıyla piyasaları da bozuyor.

Aşağıdaki tablo beklenti bozulmasını yansıtıyor (Kaynak: https://tr.tradingview.com/symbols/TVC-DXY/https://tr.investing.com/rates-bonds/u.s.-10-year-bond-yieldhttps://www.investing.com/rates-bonds/germany-10-year-bond-yieldhttps://www.bloomberght.com/)

Dolar Endeksi 2019’un ilk çeyreğinde önemli bir değişim göstermemiş

Şimdi de kırılgan beşli tablomuza dönelim ve bakalım bozulan beklentiler bu ülkeleri nasıl etkilemiş? Aşağıdaki tablo kırılgan beşli ülkelerinin para birimlerinin Dolar karşısındaki durumunu gösteriyor (eksi işaret ilgili paranın Dolara karşı değer kaybını gösteriyor. Dolar Endeksi 2019’un ilk çeyreğinde önemli bir değişim göstermemiş, ABD 10 yıllık tahvil getirisi 2018’de sergilediği çıkışı kaybetmiş, buna karşılık düşecek diye tahmin edilen Brent petrol yükselişe geçmiş, Almanya 10 yıllık tahvillerinin getirisi ise eksiye düşmüş. Bütün bunlar piyasalardaki olumsuz beklentileri net bir biçimde yansıtıyor. Altında görülen yükseliş güvenli liman arayışına işaret ettiğine göre piyasalardaki olumsuz gidişin bir başka göstergesi.

Kaynak: https://www.bloomberg.com/markets/currencies)

Kırılgan beşli ülkelerinin para birimlerinin Dolar karşısındaki durumu

Bu son gelişmedeki olumsuz farklılığın nereden doğduğuna da bakalım TL, 2018’de bu beşlinin paraları arasında en büyük değer kaybını yaşayan para birimi olmuş. Benzer bir gelişme son 3 gündeki gelişmelerde de ortaya çıkmış, bütün para birimleri Dolara karşı değer kaybederken TL yine ilk sırayı almış.

(Kaynak:https://tr.tradingeconomics.com/country-list/inflation-ratehttp://www.cbrates.com/http://www.worldgovernmentbonds.com/cds-historical-data/turkey/5-years/)

Türkiye, kırılgan beşliden temel piyasa göstergeleri konusunda olumsuz

Bunlara ek olarak son dönemde Türkiye’yi daha da olumsuz görünüme sokan bazı gelişmeler oldu.Görüleceği gibi Türkiye, kırılgan beşliden temel piyasa göstergeleri konusunda olumsuz ayrışıyor. Enflasyon oranı, Merkez Bankası faizi ve CDS primi açısından Türkiye, grubun zayıf halkası konumunda bulunuyor.

Bu İçerik İlginizi Çekebilir  McDonald's Kendi Kripto Parasını Piyasaya Sürüyor: MacCoin

Merkez Bankası’nın net döviz rezervlerinde hızlı bir düşüş yaşandı. Bunu aşağıdaki tablo açık biçimde ortaya koyuyor (Kaynak: https://evds2.tcmb.gov.tr/index.php?/evds/serieMarket)

Merkez Bankası’nın net döviz rezervlerinde yaşanan düşüş

Özellikle 13 – 21 Mart arasındaki haftada Botaş’ın yüksek miktarlı dış ödemesi Merkez Bankası döviz rezervinde hızlı bir gerileme ortaya çıkarınca yabancılar endişeye kapılarak döviz taleplerini artırdılar. Kur yükselmeye başlayınca öteden beri yavaş yavaş Dolara geçmeye başlayan Türkler bu geçişi hızlandırmaya yöneldiler. Böylece TL’deki değer kaybı daha da hızlandı.

Rusya’dan S 400 savunma sistemleri alımı ve Venezuela altınları meselesinin ABD ile yarattığı sorunlar sürerken Golan tepelerinin aidiyeti konusunda ABD ile karşılıklı ters demeçler verilmesi Türkiye’de risklerin yükselmesini ateşledi. Bunu da riskleri ölçmekte kullandığımız 5 yıllık CDS priminde son bir haftada ortaya çıkan 50 baz puan dolayındaki artıştan görebiliyoruz.

Son olarak Türkiye’nin imkânsız üçleme hipotezini göz ardı ederek hem faizi hem kuru denetlemeye yönelik yaklaşımı da bu gelişmeleri tetikledi. İmkânsız üçleme hipotezine göre; sermaye hareketleri serbestse döviz kurunu ve faizleri aynı anda denetleyemezsiniz. Türkiye’de sermaye hareketleri serbest, yani para istediği gibi ekonomiye girip çıkabiliyor. Görünüşe göre döviz kurları piyasada serbestçe belirleniyor ama gerçekte kurları baskılamak için kamu bankaları aracılığıyla çeşitli müdahaleler yapılıyor. Görünüşe göre faizler piyasada serbestçe belirleniyor ama çeşitli yönlendirmelerle bankalar faizlerini sürekli aşağıya doğru çekiyorlar. Yani görünüm ne olursa olsun sermaye hareketlerinin serbest olduğu ekonomide gerçekte hem döviz kuru hem de faiz oranı denetim altında tutulmaya çalışılıyor. Bu durumda bir noktadan sonra sigortaların atmış olmasına da şaşmamak gerekir.

Ekonomi tarihine geçen ilginç deneylerimiz var: 1994 yılında dalgalı kur rejimindeyken sabit kur rejiminde geçerli olan bir işleme başvurarak devalüasyon yapmıştık, bu dönemde de imkânsız üçleme hipotezinin doğru olup olmadığını test etmiş olduk.”

Bu İçerik İlginizi Çekebilir  Enflasyonla Topyekün Mücadele Programı Açıklandı

Kaynak: http://www.mahfiegilmez.com/2019/03/tl-nicin-deger-kaybetti.html

Ekonomi kategorisindeki diğer haberler için: http://k2haber.com.tr/category/ekonomi/

Blog kategorisindeki diğer haberler için: http://k2haber.com.tr/category/blog/

reklâm
Yorum Yapmak İçin Tıklayın

Cevap bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Ekonomi

Enflasyon Mayıs’ta Aylık Yüzde 0,95 Artarken, Yıllık Yüzde 18,71 Oldu

tuik mayıs tüfe

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), mayıs ayı enflasyon verilerini açıkladı. Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) mayısta aylık bazda yüzde 0,95, Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi (Yİ-ÜFE) yüzde 2,67 artış gösterdi. Yıllık enflasyon tüketici fiyatlarında yüzde 18,71, yurt içi üretici fiyatlarında yüzde 28,71 oldu.

Piyasalarda yapılan anketlerde, mayıs ayında TÜFE’nin yüzde 1,3 oranında artacağı tahmin edilmişti. Ancak artış yüzde 0,95 oranında oldu.

TÜİK verilerine göre, mayıs ayı itibarıyla 12 aylık ortalamalar dikkate alındığında, tüketici fiyatları yüzde 19,91, yurt içi üretici fiyatları yüzde 32,85 arttı. Geçen yılın aralık ayına göre de tüketici fiyatları yüzde 4,99, yurt içi üretici fiyatları yüzde 7,99 yükseldi.

En Yüksek Artış Yüzde 8,88 ile Alkollü İçecekler ve Tütün Grubunda

TÜFE mayısta bir önceki aya göre yüzde 0,95, geçen yılın aralık ayına göre yüzde 4,99, geçen yılın aynı ayına göre yüzde 18,71 ve 12 aylık ortalamalara göre yüzde 19,91 artış gösterdi.

Ana harcama grupları itibarıyla mayısta, aylık bazda en yüksek artış yüzde 8,88 ile alkollü içecekler ve tütün grubunda görülürken, giyim ve ayakkabıda yüzde 4,09, ulaştırmada yüzde 2,18, eğlence ve kültürde yüzde 1,86, lokanta ve otellerde yüzde 1,61 artış kaydedildi.

Mayısta ana harcama grupları itibarıyla endekste en çok düşüş gösteren grup yüzde 1,58 ile ev eşyası olurken, bunu 1,18 ile gıda ve alkolsüz içecekler takip etti.

Mayıs Ayının Zam Şampiyonu Yer Fıstığı Oldu

Tüketici fiyatları bazında mayısta bir önceki aya göre en yüksek fiyat artışı yüzde 24,68 ile yer fıstığında oldu. TÜİK verilerine göre, fiyat artışında yer fıstığını, yüzde 24,34 ile limon, yüzde 20,76 ile umreye gidiş ücreti izledi.

Mayısta fiyatı en çok artan diğer ürünler arasında yüzde 18,91 ile havuç, yüzde 15,82 ile tavuk eti, yüzde 14,41 ile portakal, yüzde 9,10 ile sigaralar, yüzde 7,99 ile dizel otomobil, yüzde 6,42 ile erkek takım elbise ve yüzde 6,04 ile beyaz peynir yer aldı.

Bu İçerik İlginizi Çekebilir  Halkbank Genel Müdürü Arslan: İşlemlerin Tümü İptal Edildi

En fazla fiyat düşüşü ise yüzde 54,56 ile sivri biberde gerçekleşti. Bunu yüzde 45,42 ile kuru soğan, yüzde 33,30 ile salatalık, yüzde 32,53 ile kabak, yüzde 27,97 ile taze fasulye, yüzde 14,88 ile patates ve yüzde 7,51 ile yumurta izledi.

418 Maddenin 267’sinin Ortalama Fiyatlarında Artış Yaşandı

TÜFE’de yıllık bazda en yüksek artış, yüzde 28,44 ile gıda ve alkolsüz içecekler grubunda görüldü. Bunu yüzde 26,75 ile çeşitli mal ve hizmetler, yüzde 24,54 ile ev eşyası, yüzde 20,06 ile eğlence ve kültür ve yüzde 19,77 ile lokanta ve oteller izledi.

Geçen ay endekste kapsanan 418 maddeden 48’inin ortalama fiyatlarında değişim olmazken, 267’sinin ortalama fiyatlarında artış, 103’ünün ortalama fiyatlarında ise düşüş görüldü.

Bakan Albayrak: Yıl Sonunda Hedeflediğimiz Rakamları Tutturacağız

Hazine ve Maliye Bakanı Berat Albayrak, Twitter hesabı üzerinden Mayıs ayı enflasyon rakamlarını değerlendirdi. Enflasyonda düşüş trendinin sürdüğünü belirten Albayrak, yıl sonunda hedeflenen rakamların tutturulacağını ifade etti.

Ekonomi kategorisindeki diğer haberler için: http://k2haber.com.tr/category/ekonomi/

Okumaya devam et